دست غاصب باشد ، موقعى كه به صاحبش بر مىگردد زكات ندارد ، هر چند در اين صورت اداء زكات ، احوط است . مسئله 1998 - اگر طلا و نقره يا چيز ديگرى را كه زكات آن واجب است قرض كند و يك سال نزد او بماند بايد زكات آن را بدهد . و بر كسى كه قرض داده چيزى واجب نيست . زكات گندم و جو و خرما و كشمش مسئله 1999 - زكات گندم و جو و خرما و كشمش وقتى واجب مىشود كه به مقدار نصاب برسند . و نصاب آنها 184275 مثقال صيرفى است كه 288 من تبريز منهاى 45 مثقال مىشود . و به حساب كيلو گرم معادل 07 / 789 / 863 كيلوگرم مىباشد يعنى حدود 210 گرم كمتر از 864 كيلوگرم . مسئله 2000 - اگر پيش از دادن زكات از انگور و خرما و جو و گندمى كه زكات آنها واجب شده خود و عيالاتش بخورند ، يا حتّى اگر به فقير نه به‌عنوان زكات بدهد بايد زكات مقدارى را كه مصرف كرده است بدهد . مسئله 2001 - اگر بعد از آنكه زكات گندم و جو و خرما و انگور واجب شد مالك آن بميرد بايد مقدار زكات را از مال او بدهند . ولى اگر پيش از واجب شدن زكات بميرد هر يك از ورثه كه سهم او به اندازهء نصاب است بايد زكات سهم خود را بدهد . مسئله 2002 - كسى كه از طرف حاكم شرع ، مأمور جمع‌آورى زكات است ، موقع خرمن ، كه گندم و جو را از كاه جدا مىكنند ، و بعد از خشك شدن خرما و انگور مىتواند زكات را مطالبه كند . و اگر مالك ندهد و چيزى كه زكات آن واجب شده ، از بين برود بايد عوض آن را بدهد . مسئله 2003 - اگر بعد از مالك شدن درخت خرما و انگور ، يا زراعت گندم و جو ، زكات آنها واجب شود ، مثلًا خرما در ملك او زرد يا سرخ شود و گندم و جو در ملك او تحقّق يابند بايد زكات آن را بدهد . مسئله 2004 - اگر بعد از آنكه زكات گندم و جو و خرما و انگور واجب شد زراعت و درخت را بفروشد بنابراحتياط واجب فروشنده بايد زكات آنها را بدهد . مسئله 2005 - اگر انسان ، گندم يا جو يا خرما يا انگور را بخرد و بداند كه فروشنده زكات آن را داده ، يا شكّ كند كه داده يا نه ، چيزى بر او واجب نيست ، و اگر بداند كه زكات